Mos gjykoni, që të mos gjykoheni!
22 QERSHOR 2026
UNGJILLI I DITËS
“Mos gjykoni, që të mos gjykoheni!”
PREJ UNGJILLIT TË SHENJTË SIPAS MATEUT - (Mt 7, 1-5)
Në atë kohë, Jezusi u tha nxënësve të vet: "Mos gjykoni, që të mos gjykoheni! Sepse me çfarë gjykimi të gjykoni, me atë do të gjykoheni! E me atë masë që matni, me atë edhe juve do t'ju matet. Pse e shikon lëmishten në sy të vëllait tënd, kurse nuk e sheh traun në syrin tënd? Dhe, si mund t'i thuash vëllait tënd: 'Prit ta nxjerr lëmishten nga syri yt', kurse e ke traun në syrin tënd? Shtiracak, nxirre më parë traun nga syri yt, e mandej do të shohësh ta nxjerrësh lëmishten nga syri i vëllait tënd."
Pjesa e Ungjillit të sotëm sipas Mateut 7, 1-5 hyn tek Predikimi në Mal i Jezusit dhe prek një nga tundimet më të zakonshme të zemrës njerëzore: prirjen për të gjykuar të tjerët, duke mos shikuar më parë mëkatet dhe kufizimet tona. Jezusi nuk e ndalon dallimin midis së mirës dhe së keqes, por dënon qëndrimin e atij që e vendos veten si gjykatës të tjetrit, duke harruar nevojën e vet për mëshirë dhe kthim.
Jezusi thotë: “Me atë gjykim me të cilin gjykoni, do të gjykoheni edhe ju.” Këto fjalë na kujtojnë se masa që përdorim ndaj të tjerëve bëhet masa me të cilën paraqitemi para Hyjit. Kush është i ashpër, i pamëshirshëm dhe i gatshëm të dënojë, rrezikon të mbyllë zemrën e vet ndaj mëshirës hyjnore. Në të kundërt, ai që është i mëshirshëm ndaj dobësive të të tjerëve, bëhet më i aftë për të pranuar mëshirën e Zotit.
Figura e “lëmishtës në syrin e vëllait” dhe e “traut në syrin tënd” është një nga imazhet më të forta të Ungjillit. Jezusi zbulon një paradoks: njeriu shpesh sheh me lehtësi gabimet e vogla të të tjerëve, por mbetet i verbër ndaj mangësive të veta më të mëdha. Kjo verbëri shpirtërore lind nga krenaria, e cila e shtyn njeriun të mendojë se është më i drejtë, më i mirë dhe më i zoti se të tjerët.
Shën Augustini vëren se Zoti nuk thotë se nuk duhet ta ndihmojmë vëllanë të çlirohet nga e keqja, por se para se ta korrigjojmë tjetrin duhet të pastrojmë zemrën tonë. Sipas tij, “trau” përfaqëson krenarinë dhe mungesën e dashurisë, ndërsa “lëmishtja” është gabimi më i vogël që shohim tek tjetri. Prandaj korrigjimi vëllazëror bëhet i frytshëm vetëm kur lind nga përvujtëria dhe dashuria.
Edhe Shën Gjon Gojarti thekson se Krishti nuk ndalon qortimin e mëkatit, por hipokrizinë. Ai shkruan se njeriu që është i ngarkuar me mëkate të mëdha për vete, nuk ka të drejtë të sillet si gjykatës ndaj të tjerëve. Vetëm ai që lufton sinqerisht kundër dobësive të veta mund ta ndihmojë vëllanë e tij me butësi dhe mëshirë.
Në të njëjtën linjë, Shën Bazili i Madh mëson se vetënjohja është fillimi i urtisë shpirtërore. Ai që shqyrton ndërgjegjen e vet çdo ditë bëhet më pak i prirur të dënojë të tjerët dhe më i gatshëm të lutet për ta.
Prandaj, të dashur dëgjues, edhe në jetën e përditshme, në familje, në bashkësi dhe sidomos në komunikimin publik, është e lehtë të etiketojmë, të kritikojmë dhe të dënojmë. Jezusi na fton në një rrugë tjetër: së pari të shohim zemrën tonë, të pranojmë nevojën tonë për kthim dhe pastaj t’i afrohemi tjetrit me dhembshuri. Kjo nuk do të thotë të relativizojmë të vërtetën apo të justifikojmë mëkatin, por ta shpallim të vërtetën me dashuri.
Ungjilli i sotëm na thërret të kalojmë nga gjykimi në mëshirë, nga krenaria në përvujtëri, nga dënimi në ndihmë vëllazërore. Vetëm ai që e njeh dobësinë e vet mund të bëhet instrument i mëshirës së Hyjit për të tjerët. Kështu, para se të kërkojmë të heqim “lëmishtën” nga syri i vëllait, jemi të ftuar t’i lejojmë Krishtit të heqë “traun” nga zemra jonë, që shikimi ynë të bëhet i pastër dhe i mbushur me dashuri.
Le ta pyesim veten:
1. Pse gjykoj të tjerët, a ndoshta se kam diçka që nuk pranoj as tek vetja ime?
2. A jam i mëshirshëm me veten, me të dobëtit, me ata që kanë nevojë për ndihmë?
3. Kush është trau i syrit tim që nuk e shoh, dhe tundohem të shoh lëmishten në syrin e tjetrit?
Lutja:
O Zot Jezus, na jep hirin e përvujtërisë që të njohim dobësitë tona dhe të mos i gjykojmë të tjerët me ashpërsi. Pastroi zemrat tona nga krenaria dhe na mëso të shikojmë çdo njeri me sytë e mëshirës sate. Amen.